Hoe diervriendelijk is een olifantenopvang?

Volvo 66 oldtimer daf
Juli: voortgang camper, terugblik blog en mijn favorieten
27 juli 2018
Wat te doen op Cyprus? Fity dorp
Reis mee over het eiland Cyprus
10 augustus 2018

Hoe diervriendelijk is een olifantenopvang?

Hoe diervriendelijk is een olifantenopvang?

Op een olifant rijden kan echt niet meer. Een beetje reiziger weet dat inmiddels ook en haalt hard uit naar toeristen die zich van alle bekritiserende berichtgevingen niets aantrekken. In plaats van de wrede olifantenritjes is er echter een nieuwe en zogenaamde diervriendelijke attractie in opkomst: de olifantenopvang.

Het is een toeristische goudmijn met een goed imago, maar zo goed zijn ze niet allemaal. De diervriendelijkheid verschilt per opvang, maar is het überhaupt goed wanneer toeristen direct in contact kunnen komen met een wilde olifant?

Olifant rijden in India

Van olifantenrit naar olifantenopvang

De wereld van olifant rijden is dikke business. Toeristen betalen maar al te graag voor een unieke ervaring met wilde dieren. De olifant, met zijn rustige en vriendelijke uitstraling, is daar perfect geschikt voor. Toch krijgt deze activiteit de laatste jaren een hoop kritiek te verduren en zijn er verschillende organisaties die er serieus werk van maken om dit soort dierenattracties definitief te laten stoppen. Terecht, want de dieren worden net zolang mishandeld tot ze mentaal breken en hun baas gehoorzamen. Het levert je als bedrijf geen goed imago op en op den duur kun je de tent misschien wel sluiten.

Er lijkt een verschuiving plaats te vinden. Op een olifant rijden kan echt niet meer en daarom verkast de toerist massaal naar de opvangcentra waar de olifant weer olifant mag zijn. Als paddenstoelen lijken ze uit de grond te schieten en bijna niemand die zich afvraagt waar al die opgevangen olifanten ineens vandaan komen. Zijn ze echt allemaal gered van de wrede olifantenritjes? Zou kunnen, maar volgens het onderzoek Taken for a ride van World Animal Protection kun je daar gerust wat vraagtekens bij zetten. De olifanten worden weliswaar beter behandeld, maar ze mogen vaak alleen weer olifant zijn onder bepaalde voorwaarden. Ze moeten namelijk nog steeds toeristen ontvangen en ‘vermaken’. Goedbedoeld betalen zij veel geld om een dagdeel als vrijwilliger met de olifanten door te brengen. Ze mogen de olifanten voeren, wassen, met ze knuffelen en zelfs met ze spelen in de rivier. Het is een mooi gezicht, maar van natuurlijk gedrag is geen sprake.

Olifanten wassen

Een olifant is een intelligent en wild dier

Het bekende gezegde dat iemand een olifantengeheugen heeft komt niet zomaar ergens vandaan. Olifanten behoren tot een van de intelligentste dieren op aarde. Ze vergeten niets en daarom is het aannemelijk dat olifanten binnen een opvangcentra luisteren naar hun verzorger om te voorkomen dat ze worden geslagen of op een andere manier worden mishandeld. Olifanten kunnen immers niet overleven op basis van instinct, maar krijgen het aangeleerd tijdens hun groei. Net als bij mensen. In het wild wordt dit door de ouders gedaan, maar binnen de olifantenopvang zijn het de verzorgers die gedragsuitingen aanleren. Daarom is het voor de opvang ook zo aantrekkelijk om jongen uit het wild te halen of om binnen de opvang te fokken. Het vrijwillig meedoen van de olifant lijkt dan heel normaal, maar is geen natuurlijk gedrag en dus eigenlijk helemaal niet zo ‘gewoon olifant mogen zijn’.

Door hun indrukwekkende indeling en formaat hersenen hebben olifanten vergelijkbare gedragingen als mensen. Zo hebben ze niet alleen een goed geheugen, maar tonen ze ook emoties zoals rouw en stress. Olifanten kunnen daardoor zelfs lijden aan een posttraumatische stressstoornis. Dat heeft ook te maken met het sociale gedrag van deze dieren. Ze zijn erg gehecht aan familie en soortgenoten binnen de eigen gemeenschap. Ook aan verzorgers kunnen ze gehecht raken en dat is precies waar een échte goede opvang zich onderscheidt van de slechte. Een verzorger kent deze eigenschap van de olifant en zal daardoor alleen vrijwilligers toelaten die echt iets willen en kunnen betekenen voor de lange termijn. Geen toeristen die een dagdeel mee willen doen waardoor de olifant elke dag weer tientallen nieuwe gezichten voorbij ziet komen.

Diervriendelijk olifanten kijken

Olifanten zijn indrukwekkende dieren. Het is immers het grootste landdier op aarde. Begrijpelijk dat veel mensen deze dieren graag met eigen ogen willen zien. Het goede nieuws is dat dit ook op een diervriendelijke manier mogelijk is. Dat betekent zonder direct contact met mensen en het liefst binnen hun eigen leefomgeving. Zo kan de olifant op een natuurlijke wijze leven zonder de mens verplicht een plezier te hoeven doen. Een olifant is immers geen attractie.

Hoe diervriendelijk is een olifantenopvang?

Voorbeelden waar men op een diervriendelijke manier olifanten kan spotten zijn o.a. National park Etosha in Namibië, South Luangwa National Park in Zambia, Chobe National Park in Botswana en Wilpattu National park in Sri Lanka. Hier hebben diverse wilde dieren duizenden vierkante kilometers aan beschermd leefgebied waar ze helemaal vrij mogen rondlopen zonder direct contact met de mens. Het is mogelijk om hier safari’s te maken waarbij de dieren op gepaste afstand zijn te spotten. Grote delen van de parken zijn niet toegankelijk voor buitenstaanders waardoor de dieren er vrijwillig voor kunnen kiezen om ver van de toeristische paden te blijven en volledig in het wild door te brengen. Wil je toch naar een opvang? Besef dat de mogelijkheid tot direct contact tussen mens en een wild dier nooit een goed idee is. Ook niet binnen een opvang. Dat zouden we alleen uit noodzaak moeten doen om de dieren te helpen, niet uit egoïsme voor ons eigen plezier. Volgens World Animal Protection kun je dan ook het best naar een opvang waar de olifant alleen op gepaste afstand te bekijken is.

Alleen zo kan de olifant weer écht olifant zijn.

Shamira
Shamira
Met een drang naar vrijheid reis ik als digital nomad de wereld rond op zoek naar mooie bestemmingen, andere culturen en interessante verhalen. Op WanderRebel.com deel ik mijn ervaringen met de reisliefhebber, maar ook met de thuisblijver die liever meereist vanachter het beeldscherm.

2 Comments

  1. Lizzy schreef:

    Bedankt dat je dit artikel hebt geschreven! Ik ga volgend jaar een reis naar Cambodja en Laos maken en kwam toevallig gisteren een ‘diervriendelijke’ olifantenopvang tegen op het internet. Ik was in eerste instantie helemaal enthousiast, maar als ik dit nu lees, bedenk ik mij hoe onnatuurlijk dit uiteraard is. Typisch gevalletje van: ‘if you know better, you do better’.

    • Shamira schreef:

      Goed in ieder geval dat je je van tevoren er al in verdiept! Er zijn wel diervriendelijke olifantenopvangcentra, maar direct contact met mensen blijft toch iets onnatuurlijks met wilde dieren. Er zijn ook voldoende mogelijkheden om ze van een afstandje te bekijken :-)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *